Photo courtesy: AFP

Cali Today News - Với tính cách bộc trực của con nhà lính, Đề Đốc Thad Allen, Giám Đốc lực lượng Coast Guard của Hoa Kỳ, đầu tuần tuyên bố là “phải mất nhiều năm mới có thể tẩy rửa dầu loan trong các đầm nước mặn ở Lousiana”.

Nhất dịnh là vụ giàn khoan Deepwater Horizon phát nổ làm chết người và làm rò rỉ dầu sẽ là “thảm học môi trường của thế kỷ’, khi “thủ phạm BP” còn loan báo là hai giếng cấp cứu (relief wells) để làm cho dầu đừng rỉ ra nữa ở lổ rò hiện nay phải đến mùa thu năm nay mới xong!

Nhưng các tai họa môi trường đã bị nhân loại xếp xó vao góc quên dĩ vãng khá nhiều. Như ngày 16 tháng 3 năm 1978, chiếc tàu Amaco Cadiz ngoài khơi Brittany lâm nạn khi đi từ Vịnh Persian Gulf đến cảng Le Havre, làm 68 triệu gallons dầu tràn ra, tạo thành vế dầu loang dài 80 dặm, bề ngang 18 dặm và làm ô nhiễm tới 200 dặm bờ biển.

Ngày 3 tháng 6 năm 1979, giếng dầu Itox I nổ tung ở về hướng nam Teaxas khoảng 600 dặm, trong vịnh Gulf of Mexico làm hơn 420,000 gallons dầu tràn ra mỗi ngày. Cho đến tháng 3 năm 1980 nó mới hoàn toàn bị bịt lại.

Ngày 24 tháng 3 năm 1989, tàu Exxon Valdez đâm sầm vào bờ đá Bligh Reef khi rời Port of Valdez của Alaska làm 11 triệu gallons dầu tràn ra. Đây là tai nạn gây ô nhiễm môi trường trầm trọng nhất trong lịch sử trong hải phận của Hoa Kỳ, nhưng bây giờ tầm vóc của nó đang bị vụ Deepwater Horizon vượt xa vì sau gần 2 tháng xảy ra, giờ đây đã có tới gần 48 triệu gallons dầu tràn ra biển rồi!

Thường thì thiệt hại tức thời của bất cứ vụ tràn dầu nào cũng không bằng các thiệt hại dài lâu. Tại Brittany, ngoài hàng triệu con sò chết, số chim chóc chết vì dính dầu không sao kể xiết, còn vài loài nhuyễn thể hầu như biến mất, các ngư trường đánh cá lao đao nặng nề.

Trong vụ giếng dầu Itox, các thiệt hại trong bờ lại không đáng kể bằng ngoài khơi mới đáng nói, cho dù trong bờ số chim biển chết rất lớn. Đặc biệt ngành đánh cá mòi và sò ở Alaska bị sụp đổ sau vụ tràn dầu do tàu Exxon Valdez gây ra.

Các chuyên gia môi trường nhận thấy ngày nay thiên hạ có khuynh hướng quên khá nhanh các thảm họa môi sinh này, nhưng đồng thời dân chúng cũng ý thức được là không có nguồn năng lượng nào lại không bắt con người trả giá.

Than đá cũng là tên sát nhân với việc 25 nhân viên mỏ than của West Virginia bỏ mình mới đây. Hôm qua đường ống dẫn khí đốt thiên nhiên cũng nổ tung ở Texas khiến 3 người chết. Năm 2000 có tai nạn tương tự ở New Mexico làm cho 12 người thiệt mạng.

Các nguồn năng lượng khác, kể cả năng lượng nguyên tử, dù được trấn an là “hết sức an toàn”, vẫn chứa nhiều yếu tố rủi ro đáng sợ, nhưng có vẻ như thiên hạ bắt đầu “quen” với tai ương loại này, theo lời Henry Petrosky, giáo sư thuộc đại học Duke University. Ông nói: “Thiên hạ có vẻ đã nhẫn nại chịu đựng”.

Đây sẽ là viễn ảnh đáng sợ nhất, khi con người “chấp nhận” tai ương môi trường để được lợi. Còn nhớ sau vụ tràn dầu ở Santa Barbara, California năm 1969, người ta phản kháng mạnh đến nỗi ‘phong trào xanh’ ra đời, kéo theo “The Earth Day” cho đến hôm nay.

Giờ đây chẳng những chính phủ Obama phản ứng tương đối chậm sau vụ nổ giàn khoan của BP mà công chúng cũng chưa cấp tốc nhảy vào cuộc.

Ngày 22 tháng 4 (kỷ niệm Earth Day, thế mới là… lạ) là ngày giàn khoan phát nổ, ngày 23 nó chìm xuống biển, nhưng mãi đến ngày 29 mới có người viết trên blog là “có nguy cơ tràn dầu”, nhưng thái độ dân chúng vẫn thờ ơ. Chỉ sau khi có tin là BP không sao chận được lỗ rò và số dầu tuôn ra đã lên tới hàng triệu gallons, mọi người mới nhốn nháo!

Cái nguy là chẳng những trí nhớ bị cùn, nhân loại lại có thói quen “sống cùng với lũ”. Một vụ tràn dầu khổng lồ nữa vào năm 2020? Thế nào cũng có người thở dài: “Chuyện nhỏ, còn nhớ vụ BP năm 2010 không?”.

Cộng vài…chuyện nhỏ lại, ‘chuyện lớn’ đã chẳng còn xa!

Hồng Quang theo tuần bào Newsweek

Page 1 of 1

Share on Facebook    Share on Twitter    Share on LinkedIn Digg it More...    Share on del.icio.us    Share on Reddit    Share on MySpace

Send this article to a friend.